De Kennisbank

Veranderingen in het ouder wordende lichaam van een paard

By 28 november 2018 No Comments

Op De Wildtshof zien we steeds vaker dat eigenaren hun paard een fijne oude dag willen bezorgen. Er is op dat gebied gelukkig steeds meer mogelijk. Met de huidige (medische) kennis kunnen paarden ouder worden dan ooit tevoren.
In het lichaam gebeurt van alles tijdens het zogenaamde verouderingsproces. In dit artikel bespreken we kort hoe dit proces verloopt en wat er in het lichaam verandert.

Bij het ouder worden spelen naast het fysieke, ook het mentale en het sociale aspect een grote rol.

Mentaal

Hoe voelt het paard zich? Is er ondanks de gebreken nog levenslust aanwezig? Zolang een paard goed eet, actief en alert functioneert en een heldere oogopslag heeft is er levenslust aanwezig.
Hoe is het karakter? Is het voor de eigenaar nog het paard dat het altijd geweest is? Bij De Wildtshof zien we dat paarden na hun pensioen vaak kalmer en evenwichtiger worden. Zonder de verwachting van prestaties en met het leven in de kudde kunnen ze kunnen echt ‘paard’ zijn. Toch behoudt ieder dier zijn eigen, unieke karakter. Op het moment dat het karakter verandert is er meestal iets aan de hand.

Sociaal

Hoe functioneert het paard in de groep? Zolang een paard zich kan handhaven in een groep en geaccepteerd wordt, voelt het zich prettig in zijn sociale omgeving. Op De Wildtshof leven praktisch alleen oudere paarden waardoor er gemakkelijker een evenwicht in de groep ontstaat. Het is niet zo dat een paard hoog in rang moet staan om zich goed te voelen in een groep. Van belang is dat er rust en duidelijkheid is in de groep en dat ieder paard aan eten toekomt. Als een paard zich gaat afzonderen is er iets aan de hand.  

Fysiek

Tegenwoordig is er meer kennis en kunde op het gebied van geriatrische (oudere) paarden. Zowel op medisch vlak als wat betreft het management zijn er veel maatregelen  mogelijk die helpen het oudere dier een mooie oude dag te geven. In deze kennisbank zijn meerdere artikelen te vinden over de fysieke gezondheid van oudere paarden.

Gebit

Neem bijvoorbeeld de tanden en kiezen van een paard. Vroeger werden paarden op leeftijd (te) mager omdat ze door slecht onderhoud van het gebit minder goed konden kauwen. Hierdoor werden er te weinig voedingsstoffen opgenomen.
Tegenwoordig is het in de eerste plaats mogelijk om het gebit regelmatig en deskundig te laten nakijken en onderhouden, en mocht ook dit niet meer baten, dan bieden ruwvoervervangers uitkomst. Er zijn goede en gezonde ruwvoervervangers beschikbaar zodat paarden met een slecht gebit toch goed op gewicht kunnen blijven.

Spijsvertering

Het komt erg veel voor dat met het vorderen van de leeftijd de darmfunctie vermindert. Voedingsstoffen worden minder efficiënt opgenomen en ondanks dat het paard goed eet, vermagert het toch. Dit is een groot probleem wat door eigenaren vaak pas laat wordt opgemerkt. Het paard ‘eet toch goed’? Dat is een van de redenen waarom de paarden op De Wildtshof zo regelmatig op de weegschaal staan. Voor deze paarden kan speciale voeding in conbinatie met ruwvoervervangers gewichtsverlies uitkomst bieden om ze zo lang mogelijk op een gezond gewicht te houden.

Ook op andere plaatsen in het lichaam treedt het verouderingsproces in. Er kan artrose ontstaan waardoor de gewrichten er knoestig en versleten uit gaan zien. Het kraakbeen binnen het gewricht verkalkt. Het gewricht wordt dan minder beweeglijk en kan pijn gaan doen. Niet alleen gewrichten verkalken, ook in de bloedvaten, de hartspier en hartkleppen en zelfs in de longen kunnen substantiële kalkafzettingen ontstaan.
Paarden verliezen spiermassa en spierkracht. Een kwart tot de helft van het spiergewicht gaat in dit proces verloren.

Voeding en beweging

De paarden op De Wildtshof krijgen goede, vaak speciaal afgestemde voeding en veel beweging. Dit helpt enorm om de achteruitgang van het bewegingsapparaat te vertragen. Toch kan soms pijnstilling of andere medicatie nodig zijn om het leven van een paard aangenaam te houden.

Kaartenhuis

Het paardenlichaam is een complex systeem, waarbij onderdelen samenwerken om het paard goed te laten functioneren. Deze deelsystemen zijn allemaal onderhevig aan veroudering en functioneren steeds een beetje minder goed. Een dier kan deze veranderingen voor enige tijd opvangen en compenseren. Maar er komt een moment dat het evenwicht zo wankel en zwak is dat er maar één klein mankement bij hoeft te komen om het geheel als een kaartenhuis in elkaar te laten storten. Hier zit geen vast patroon in, elk paard is uniek.

Kwaliteit van leven

Ouder worden is een geleidelijk proces dat ondanks alle medische, voedings-, en management maatregelen niet te stoppen is. Om de kwaliteit van het leven op peil te houden zorgen we bij De Wildtshof dat de paarden zoveel mogelijk gevrijwaard zijn  van ziektes en gebreken. Wij zorgen dat ze voldoende functionaliteit overhouden om aan het sociale paardenleven deel te kunnen nemen. Dit doen we door te:

  • Monitoren
  • Signaleren
  • Managen
  • Adviseren

Door de paarden goed te monitoren en in een vroeg stadium eventuele problemen te herkennen en daar waar mogelijk te behandelen, zorgen we ervoor dat de paarden op een prettige en verantwoorde manier oud worden. Veroudering hoort nou eenmaal bij het leven. En als het dan zover is, begeleiden we paard en eigenaar in het proces van het afscheid nemen.

Lees verder in Artikel: Het stervensproces van het paard

Leave a Reply